Báo Chí Là Gì?

Bùi Kiệt Anh
7 phút
Báo chí là gì

Báo chí là một hoạt động xã hội nghề nghiệp nhằm thu thập, xử lý, truyền tải tin tức về các sự kiện, vấn đề trong đời sống xã hội đến đông đảo công chúng một cách nhanh chóng, chính xác, khách quan và trung thực.

Lịch sử

Khai sinh từ sớm, lịch sử báo chí Việt Nam[3] và Thế Giới đã phát triển qua rất nhiều giai đoạn khác nhau với khá nhiều thăng trầm do các tác động từ điều kiện lịch sử và xã hội. Dưới đây là những tờ báo ra đời sớm nhất kể đến bao gồm:

Báo chí Quốc tế

  • Acta Diurna (59 TCN): Xuất bản tại Rome cổ đại, được xem là tiền thân của báo chí hiện đại. Tuy nhiên, đây chỉ là bản tin được khắc trên đá và kim loại được đặt ở nơi công cộng, chưa được công nhận là báo chí như cách hiểu về báo chí ngày này vì ngoài việ được in ra thì một tờ báo cần đáp ứng đủ bốn tiêu chí gồm: tính công khai (công chúng có thể tiếp cận nội dung của báo một cách hợp lý), tính định kỳ (báo có tuần suất xuất bản đều đặn), tính phổ quát (đa dạng chủ đề), tính hiện đại (cập nhật thông tin thường xuyên).
  • Relation aller Fürnemmen und gedenckwürdigen Historien (1605): Tờ báo có định dạng và quy cách của một quyển sách, xuất bản tại Đức, được Hiệp hội Báo chí Thế giới công nhận là tờ báo đầu tiên theo định nghĩa hiện đại. Tờ báo này có nội dung đa dạng, bao gồm tin tức quốc tế, chính trị, kinh tế, và giải trí.
  • La Gazette (1631): Xuất bản tại Pháp, là tờ báo đầu tiên được xuất bản định kỳ hàng tuần.

Báo chí Việt Nam

  • Nguyệt Sang 1888-1889: Tờ báo quốc ngữ  tư nhân đầu tiên phát hành hằng tháng do ông Trương Vĩnh Ký – Nhà báo Việt Nam đầu tiên là chủ biên, phát hành hàng thắng tại Nam kỳ với báo số 1 phát hành vào 5/1988.
  • Gia Định báo (1865): Tờ báo tiếng Việt đầu tiên, do người Pháp xuất bản. Tờ báo này chủ yếu đăng tải tin tức chính trị và xã hội có khuôn khổ 25 x 30 cm, xuất bản hàng tuần tại Sài Gòn và tồn tại trong suốt 44 năm sau khi phát hành bài báo số 1 vào 15/4/1965.
  • Báo Thanh niên (1925): Cơ quan ngôn luận của tổ chức “Việt Nam Thanh niên Cách mạng đồng chí Hội”, đây là tờ báo cách mạng được viết bằng tiếng Việt đầu tiên của nước ta do chính lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc sáng lập và chỉ đạo. Bác cũng chính là trực tiếp phụ trách 88 số đầu tiên, với mỗi số được in khoảng 100 bản. Trong đó, số đầu tiên được xuất bản vào ngày 21/6/2025.
  • Nữ giới chung (1918 – 1918): Tờ báo do bà Sương Nguyệt Anh – Nữ biên tập viên đầu tiên làm chủ bút chủ yếu hướng đến việc nâng cao dân trí, khuyến khích công nông thương và đề cao vai trò của phụ nữ trong xã hội lúc bấy giờ.
  • Nông-Cổ-Mín-Đàm (nghĩa là ngồi uống trà bàn chuyện làm ruộng và đi buôn) (1901 – 1921): Tờ báo do Paul Canavaggio làm chủ bút trong thời kỳ đầu, đây là tờ báo kinh tế đầu tiên của nước ta.

Tìm hiểu thêm: Lịch Sử Báo Chí: Từ Những Bản Tin Cổ Xưa Đến Phương Tiện Truyền Thông Đại Chúng

Các loại hình báo chí hiện nay

Có bốn loại hình báo chí chính, bao gồm:

  • Báo giấy[1]: Là loại hình báo chí sử dụng chữ viết, tranh, ảnh, được thực hiện bằng phương tiện in để phát hành đến bạn đọc, gồm báo in, tạp chí in.
  • Báo nói: Là loại hình báo chí sử dụng âm thanh, được truyền dẫn qua sóng phát thanh để phát sóng đến bạn nghe, gồm đài phát thanh, đài truyền thanh.
  • Báo truyền hình[2]: Là loại hình báo chí sử dụng hình ảnh, được truyền dẫn qua sóng truyền hình để phát sóng đến bạn xem, gồm đài truyền hình, đài truyền hình cáp.
  • Báo mạng điện tử: Là loại hình báo chí sử dụng chữ viết, hình ảnh, âm thanh, được truyền dẫn trên môi trường mạng, gồm báo điện tử, tạp chí điện tử.

Vai trò của báo chí

Báo chí có vai trò quan trọng trong xã hội, bao gồm:

  • Thông tin: Báo chí cung cấp thông tin về các sự kiện, vấn đề trong đời sống xã hội, giúp công chúng hiểu rõ về thế giới xung quanh.
  • Giáo dục: Báo chí giúp nâng cao nhận thức, hiểu biết của công chúng về các vấn đề xã hội, chính trị, kinh tế, văn hóa, giáo dục,…
  • Định hướng: Báo chí định hướng dư luận xã hội, góp phần xây dựng và phát triển xã hội.
  • Kiểm soát quyền lực: Báo chí giám sát hoạt động của các cơ quan nhà nước, các tổ chức xã hội, các doanh nghiệp,…

Xem thêm

Tham khảo

  1. Báo Viết”. Vi.wikipedia.org. Truy cập ngày 1 tháng 2 năm 2024.
  2. Báo Truyền Hình”. Vi.wikipedia.org. Truy cập ngày 1 tháng 2 năm 2024.
  3. Lịch sử báo chí Việt Nam”. Vi.wikipedia.org. Truy cập ngày 19 tháng 2 năm 2024.

Báo chí là một hoạt động xã hội quan trọng, có vai trò to lớn trong đời sống xã hội. Báo chí góp phần nâng cao nhận thức, hiểu biết của công chúng, định hướng dư luận xã hội, giám sát quyền lực, từ đó xây dựng và phát triển xã hội.

Bài viết này đã cung cấp cho bạn một cái nhìn tổng quan về báo chí. Hi vọng những thông tin này, hữu ích đối với bạn. Chúng tôi còn nhiều bài viết hay khác trên Blog, cảm ơn bạn đọc đã theo dõi, hẹn gặp lại bạn trong các bài viết tiếp theo.

Bùi Kiệt Anh
SEOer và người phát triển nội dung tại UptopZ Media. Bắt đầu bén duyên với ngành SEO từ năm 2016, Kiệt Anh chuyên tổng hợp tin tức liên quan đến thuật toán và xu hướng mới nhất của các công cụ tìm kiếm để tạo nội dung hướng dẫn chiến lược tối ưu từ khóa, cải thiện thứ hạng và tăng cường lưu lượng truy cập hữu ích cho website của chính bạn.
Chia sẻ bài viết